FonziesVerhalen

    Mijn vrouw heeft een groot deel van haar jeugd in Zuid-Afrika doorgebracht. Haar ouders waren rasechte en toonaangevende groentekwekers uit Nieuwerkerk aan den IJssel. Tomaten en sla uit hun kassen vonden hun weg naar de markt. Elke zomervakantie lieten ze Nederland voor wat het was en vertrokken ze naar Zuid-Afrika. Naar bevriende kwekers. Ze deelden kennis en innovaties, leerden de taal en hadden prachtige tijden samen. Cora ging altijd mee. Ze sloot vriendschappen voor het leven en leerde natuurlijk ook de taal.   Twee jaar geleden besloten wij samen naar Zuid-Afrika te gaan. Ik maakte kennis met haar oude vriendschappen en probeerde ook de taal onder de knie te krijgen. Een beetje… Dit jaar kwam haar vriendin met haar dochter naar Nederland. Bij ons in huis natuurlijk. De vrolijk klinkende Zuid-Afrikaanse taal vulde onze woonkamer. ‘Is er een hysbak in jullie appartementencomplex?’ Ze bedoelde een lift. Een telefoon opladen doe je in een muurpr...

  FOUTJE. Met zekere regelmaat zijn wij te vinden in onze lokale schouwburg. We zijn niet zo van de ingewikkelde toneelstukken, maar wel van cabaret en tributebands. Dat is namaak, nep, maar daarom niet minder leuk en vermakelijk. De brochure van het nieuwe theaterseizoen is binnen. 'Kijk eens, schat. Neil Diamond komt in het theater.' 'Neil Diamond? Echt?' 'Nee, de tribute natuurlijk. Noemt zich New Diamonds. Ook leuk, toch? Zal ik twee plaatsen reserveren?' 'Gelijk doen! Leuk.' Mijn gedachten gaan terug naar mijn roerige jaren zeventig. Sweet Caroline en Love on the Rocks.   Het is zaterdagavond. We hebben er zin in en lopen verwachtingsvol naar de schouwburg. We zijn op tijd en besluiten in de lounge een kopje koffie te drinken. Het is al gezellig druk. Het publiek is wat ouder. Logisch. Maar toch een tikkeltje ouder dan verwacht. 'Neil was ook in de jaren zestig populair.' 'O ja, natuurlijk.' 'Wel opval...

  Mijn uurtjes in het zwembad zitten erop. Het is vijf uur. De zon brandt nog volop. Ik koop een krantje, zoek een plekje in de schaduw en bestel een koud biertje. Resetten noem ik dat. Het terras is gezellig vol. Naast mij zit een zongebruind echtpaar aan een vroege zomermaaltijd. Verdiept in het sportnieuws drink ik mijn biertje. Geen code rood, maar wel warm. Plots word ik opgeschrikt door een noodkreet. 'Kan iemand mij helpen, alsjeblieft!' Paniek klinkt in de stem. Het is de zongebruinde man naast mij. Zijn vrouw zit bewusteloos naast hem. Haar hoofd is naar achter gezakt en ze maakt gorgelende geluiden. Ik loop erheen. De man verstijft. Zijn blik blijft op zijn vrouw gericht, alsof hij niet meer weet wat hij moet doen. Twee andere terraszitters sluiten aan. Iemand belt 112. Automatisch ga ik de stappen langs die ik ooit tijdens een EHBO-cursus leerde. Reanimatie lijkt elk moment nodig. Samen met de ober pak ik de vrouw onder haar oksels om haar voorzichtig p...

  Het is voorjaar 2024. Terwijl Nederland gebukt gaat onder de natste lente ooit, zoeken wij juist de nattigheid op. We wonen en werken namelijk drie maanden op het Caribische eiland Bonaire. Geen regen dus. Wel warm. Als we samen vrij zijn, gaan we ’s morgens banenzwemmen in de oceaan. Verkoeling en een sportief begin van de dag. Stel je het volgende voor:  Azuurblauwe zee. Helder tot op de bodem. Met drijvende pontons is er een zwembad in gecreëerd van maar liefst vijfentwintig meter in het vierkant. Startblokken. Trappetjes. Compleet. Menige stad in Nederland zou er jaloers op zijn. Kleurrijke, nieuwsgierige vissen zwemmen onder en boven je. We zwemmen eigenlijk in een aquarium.   Zo ook vandaag. De zon doet geen enkele moeite om zich te verschuilen. Met uv-shirts aan en zwembril op duiken we ons zeezwembad in. Temperatuur van het water? Tweeëndertig graden. Goed uit te houden dus. We blijken overduidelijk niet de enigen die dit een aangename temp...

  We rijden de Tuinroute. Niet in Nederland. Nee, die van Zuid-Afrika. Driehonderd kilometer asfalt dat zich tussen de Indische Oceaan en steile bergketens wurmt. Langs meren, bossen, hagelwitte stranden en natuurreservaten waar je stil van wordt. Wij overnachten in een luxe reservaat. “Tenten”, noemen ze het. Maar dan wel midden in het leefgebied van de Big Five. ’s Avonds naar het restaurant? Eerst de ranger bellen. Die haalt je op. Zaklamp in de ene hand, geweer in de andere. Je weet immers maar nooit. Na een ochtendsafari schuiven we rond het middaguur aan voor lunch.                                                Dan ontstaat er onrust. Gefluister. Blikken richting het water.                                                   ...

  Wij hebben een familiegeheim. Echt waar, geen grapje. Maar mijn ouders hebben het meegenomen naar hun hiernamaals. Onbesproken. Maar zolang zij de weg terug niet vinden, en dat is hoogst onwaarschijnlijk, blijft dat zo.   "Maar hoe weet jij dat dan als het nooit is besproken?"  Dat kwam zo.. Mijn vader kwam uit een groot katholiek gezin en trouwde mijn moeder.  Zijn jongste broer, piloot en charmeur ontmoette om latere leeftijd Carolien. Een evenzo charmante als muzikale dame. Zijn oudste broer bleef vrijgezel en woonde met zijn eveneens vrijgezelle zus in het ouderlijk huis. Maar toen... de jongste broer verongelukte en overleed. Zijn vriendin, Carolien, zocht steun bij de familie maar veelal bij mijn vader en moeder. Met mijn moeder was ze zeer creatief met textiel. Met mijn vader speelde ze samen orgel en viool. Als toenmalige tiener was dit vreselijk. Maar zij genoten en het gaf troost. Weer een aantal jaren later trouwde Carolien met de oudste broer ...

  DE STIPPELLIJN Op een verschrikkelijk warme middag beland ik in Café De Merckt. Ik zoek een plekje in de schaduw en zie Bert voorbijlopen. "Alles onder controle in de keuken?" Bert is al sinds mensenheugenis chef-kok van De Merckt. Een prima kok. Maar vooral een prettige persoonlijkheid. En dat kun je niet van alle chef-koks zeggen. Hij schuift even bij me aan. "Rustig vandaag," zegt hij. "Waarschijnlijk te warm. En ze voorspellen rond zes uur flink onweer." We praten over humor aan de bar en de grappigste verhalen die we ooit hebben meegemaakt of gehoord. We hebben schik. Tranen van het lachen. Dan vertelt Bert over zijn opa. "Mijn opa was niet vies van een borrel. Gezellige man. Heerlijk." Op een avond fietst opa vanaf de kroeg naar huis over de dijk. Het zal zo'n vijftig jaar geleden zijn geweest. Plotseling wordt hij aangehouden. "Meneer Van Mooijen, wilt u even afstappen?" "Natuurlijk, agent....

  Wij zijn wandelaars. Mijn vrouw en ik. Geen massale toestanden. Geen Nijmeegse Vierdaagse. Gewoon samen. Dat doen we het liefst. Struinen door de uiterwaarden van de Waal of een mooie bergwandeling waar dan ook ter wereld. Laatst besloten we om een paar dagen eropuit te trekken naar de Eifel in Duitsland. Nog nooit geweest, maar een wandelgebied bij uitstek. Het liefst lopen we een zogenaamd rondje. Het beginpunt is dan ook het eindpunt. Auto parkeren en wandelen maar. Maar deze keer besloten we een etappe van de Eifelsteig te lopen. Geen rondje dus. Dat vergt enige voorbereiding. 'Waar parkeren we de auto? Bij het begin of bij het eindpunt?' 'Bij het begin, lijkt me handiger.' Mijn vrouw kijkt me niet-begrijpend aan. 'Misschien wel handig om te checken hoe laat er een bus rijdt om ons terug te brengen naar onze auto.' Ik zoek het op. 'Tien over het hele uur. Elk uur. Oh nee... om de twee uur.' Mijn vrouw fronst haar wenkbrauwen. ...

  Het is geen best weer en ik stap met mijn krant het café binnen. Terras is geen optie voor me. “Elipsje Fons?” “Toe maar dan,” grap ik. Mijn biertje wordt geserveerd. Op een viltje. Logo naar voren. Zoals het hoort en ik het waardeer. Café De Merckt. Nadat ik de krant heb doorgeworsteld stapt Johan binnen. Ook wel Giovanni genoemd. Geen idee waarom. Er zit werkelijk niets Italiaans in zijn genen. Een man uit de Betuwse klei. Puurder kan je ze niet vinden.  Ik schuif bij hem aan en we nemen samen de week door. Ons ritueel.   De deur gaat open en een gezette, forse, net iets te zongebruinde man komt binnen. Een zestiger. Hij zet zich aan de bar en bestelt een biertje. Hij blijkt Jan te heten.  Even later komt zijn kompaan binnen. Minder gezet. Minder bruin. Ook zestiger. Joop. “Wat mag ik voor je inschenken?” vraagt de barman. “Doe mij maar een Pinot Grigio-achtig iets. Met ijs.” De barman snapt het en serveert zijn wijn. We raken in gesprek... Wa...

  Niet dat ik tot tranen toe geroerd was. Maar het deed wel wat met me.                                               Twee jaar geleden schreef ik mijn eerste verhaaltje. Plaatste het op social media. Vervolgens liep het uit de hand. Ik werd aangemoedigd om meer te schrijven.  Omdat ik veel meemaak, zie, hoor en beleef lukte dat prima. Verhalen stapelden zich op. Dat mondde uit in een verhalenbundel. Een echt boekje. Van mij. Nóóit kunnen bedenken. Wat gebeurt er? De interesse is overweldigend. De krant, recensenten, regionale omroep, Wereldomroep en de Nationale Ziekenomroep zoeken me op. Fonzies Verhalen valt op. Maar dan… een berichtje van RAR.  Wat is RAR? Blijkt: Regionaal Archief Rivierenland. “Mogen wij uw boek opnemen in ons archief?” Daar ligt het nu. Geconditioneerd. In de kelder. Voor de eeuwigheid. Opvraagbaar voor jou. Opvraagbaa...

  Vandaag zit alles mee. Het weer is verrassend mooi. Mijn zwemlessen verlopen soepel. En ik ontmoet een mooi verhaal... In mijn stamcafé De Merckt is een kunstenares bezig met het aanbrengen van een muurschildering. Ik ben onder de indruk. Mijn krant leidt het onderspit en ik volg alleen nog maar de penseelstreken van Natascha. Zo heet ze. Bierglazen met schuimend bier krijgen steeds meer vorm op de muur. Even later raken we in gesprek. Ze schuift aan en vertelt over haar werk, haar leven en haar vader.  Hij had een talent. Renoveerde monumentale gevels. Als jonge dame raakte ze elke keer weer onder de indruk als ze hem bezocht op zijn klus.  Ging op in zijn werk. In zijn talent. Vergat dan alles.  Vergat dat hij een klote jeugd heeft gehad. Als kind in een niet te benijden gezinssituatie. Bespot, vernederd en geslagen. “Hij werkt niet meer. Wandelt als zeventiger dagelijks door de duinen. Vergeet dan alles.” "Weet je wat hij deze week nog tegen me zei?" I...

  Het is een week voor ons vertrek naar Nieuw-Zeeland. Een maand van huis. Alles is geregeld. Zelfs het Ministerie van Buitenlandse Zaken is ingelicht. ‘Dan weten ze wie ze moeten zoeken of evacueren in geval van nood,’ grap ik tegen mijn vrouw. Twee dagen voor vertrek: een e-mail met prioriteit. Van Buitenlandse Zaken. Noodtoestand op het Noordereiland. Hevige regenval, cyclonen, modderstromen. Dit meen je niet. Code groen blijft gelukkig van kracht. Maar alertheid is het devies. Enfin. Aangekomen in Nieuw-Zeeland worden we hartelijk ontvangen door onze vrienden. We horen de verhalen van de afgelopen week. Onheilspellend. En het weer? Dat doet hardnekkig zijn best om zomers te worden. Tussen stortbuien en windstoten door lukt dat verrassend goed. Drie weken lang genieten we van een sprookjesachtig land. Nauwelijks terug in Nederland sturen onze vrienden alweer foto’s. Noodweer. Opnieuw. De NOS volgt met verontrustend nieuws. Hier dient de lente zich a...

      Ik ben nog steeds een fervent krantenlezer. De fysieke welteverstaan.  Met die onhandig grote pagina’s. Heerlijk.  Dat komt ongetwijfeld uit mijn jeugd. Mijn beide oudere broers liepen de ochtendkrant. Dat wilde ik ook. Krantenlopen. Zo noemden we dat. Terwijl de fiets toch echt het werk deed. Zelf geld verdienen. Eigen wijk. Eigen verantwoordelijkheid.  Alleen… ik was twaalf. Eigenlijk te jong.  Toch lukte het.  Ik kreeg een klein wijkje in een nieuwbouwwijk in aanbouw. Twee flats, verder vooral zand en grote vijvers.   April 1973. Er trok een storm over Nederland. Windkracht 8, misschien wel 9.  Tijdens het eten keek mijn moeder bezorgd op.  'Is het wel verstandig dat Fonsje morgenvroeg op pad gaat?’ Dat schoot bij mij in het verkeerde keelgat. Storm of niet, ik had een wijk.  Maar de oplossing lag snel op tafel: mijn broer Theo zou met me meegaan. Ik hem helpen, hij mij. De volgende ochtend. Zes uur....

  Op een prachtige lentedag beland ik op het terras van Café De Merckt. In de schaduw, krant erbij. Klaar om hem van voor tot achter, en weer terug, door te nemen. Maar dat feestje gaat niet door. Een vitale man van een jaar of zeventig ploft neer aan het tafeltje naast me en er ontsnapt een diepezucht. Korte broek. Witte lentebenen. Gymschoenen. Blauw T-shirt met een NS-logo. Typische dagtoerist. Waarschijnlijk. Ik probeer me te verdiepen in lokale politieke twisten, als hij begint te praten. Dacht ik.. ‘Hoe lang is het lopen naar het station? Welke kant moet ik op?’ Ik draai me naar hem toe om te antwoorden, maar zie dat hij in zijn rugtas graait terwijl hij tegelijk zijn veter probeert te strikken. Ik besta niet. Niemand bestaat. Hij praat niet tegen mij. Hij praat hardop. ‘Ik denk dat ik een koffie neem. Zwart. Met veel suiker.’ Ik kijk hem aan. Hij kijkt nergens naar. Nog steeds in gevecht met zijn schoen. ‘Potverdorie… rotveter. Mijn ogen worden ook niet...

  Mijn zwemles is al even onderweg. Met zeven waterratjes probeer ik het overzicht te houden, terwijl ik ze stap voor stap leer hoe ze hun hoofd boven water houden en vertrouwen krijgen in wat ze doen. Dan verschijnt er plots een moeder met een jongetje aan de rand van het bad. ‘Badmeester Fons?’ vraagt ze voorzichtig. ‘Jazeker,’ antwoord ik. ‘Sorry dat we wat laat zijn. Dit is mijn zoontje Sjonnie. Hij komt voor het eerst bij jullie… eh, bij u zwemmen.’ Ik glimlach naar hem en knik uitnodigend naar het water. ‘Welkom Sjonnie, kom er maar rustig in.’ Zijn moeder blijft nog even staan, zichtbaar zoekend naar de juiste woorden. Dan zegt ze: ‘Misschien is het goed om te weten dat Sjonnie een vervelende ervaring heeft gehad. Hij kon eigenlijk prima zwemmen, maar toen hij door het gat moest, ging het mis. Zijn vorige instructeur heeft hem daarin iets te veel gepusht. Sindsdien durft hij zijn neus niet eens meer in het water te doen. Laat staan dat hij onder water gaat.’ ...

  Ik ben op zoek naar schoenen.  Niet dat ik zonder zit. Integendeel. De kast staat er vol mee.  Maar soms… klopt het gewoon niet.  Die ene broek vraagt om dat ene paar dat je niet hebt. Of niet meer kunt vinden. Of nooit gekocht hebt. Dus: de stad in.  Het is zo’n dag waarop alles er goed uitziet, maar niets echt past.  Schoenenwinkel in. Schoenenwinkel uit.  Bruin is net geen bruin. Zwart is te netjes. Wit te schoon.  Ik begin te twijfelen of het probleem wel bij de schoenen ligt. Dan valt mijn oog op een gele ambulance.  Hij rijdt stapvoets door het autovrije centrum.  Geen sirene. Geen zwaailicht.  Alsof hij er gewoon even tussendoor glipt.  De klus zit er blijkbaar op.  Of ze zijn binnen nog bezig met iemand die we niet zien. Achter de ambulance loopt een ouder echtpaar.  Gearmd. Rustig.  Ze praten. Lachen zelfs even.  In hun eigen tempo, hun eigen wereld. Ik stel me voor dat ze dit vaker doen....

  Het is een niet-officiele  nationale dag; 16 januari. Na alle feestelijkheden, deze dag even helemaal niets. Niets te vieren. Simpelweg 'ontspannen' en gewoon niets doen. 'Schat, het is morgen de nationale "Niksdag", wist je dat?' Cora kijkt me twijfelachtig aan. 'Niksdag?'  'Ja, 16 januari blijkt de dag om niks te doen. Afstand nemen van alle feestdagen.' Daar waren we overigens wel aan toe. Naast kerstmis, oudejaarsavond en mijn verjaardag, vlak daarna, hadden wij ook Nieuwjaarsdag. Ja, wie niet? Lekker bijzonder', hoor ik je zeggen. Maar onze Nieuwjaarsdag was er één om nooit te vergeten. Wij wonen namelijk op postcode 4001, in Tiel. Begrijp je..? Postcodeloterij.. Vandaar dat die nationale Niksdag ons prima uitkwam. Waren we wel aan toe.  Uitgebreid gedoucht schuiven we samen aan bij ons heerlijke ontbijtje. Geen plannen vandaag. "Bliep", een berichtje meldt zich op de telefoon van mijn vrouw.  'Berichtje...

    Op zondagmiddag, rond een uur of drie, komen we steevast bij elkaar. Meestal met z’n vieren, soms met z’n drieën. Vaste prik: Café De Merckt in Tiel. Ons podcastmoment, al vergeten we opvallend vaak om daadwerkelijk op de opnameknop te drukken. Zo ook afgelopen zondag. Ik ben te laat en loop haastig door het centrum richting De Merckt. De terrassen zitten vol; het geroezemoes van stemmen, glazen en gelach vult de straat. Als ik dichterbij kom, zie ik het terras al bruisen van toeristen en Tielenaren die genieten van een borrel of een late lunch. Vlak voor de ingang ontwijk ik nog net een serveerster met een gevaarlijk vol dienblad ,zij heeft op dat moment absoluut voorrang , en stap het café binnen, waar een aangename rust me tegemoetkomt. Op de bar staat mijn biertje al klaar. Perfecte timing. Ik schuif aan bij mijn vaste praatvrienden. Op de tv-schermen zie ik de spelers van Feyenoord het veld op komen. Ik ben precies op tijd. Na de wedstrijd belanden we, zoals...